Bebeklerde ve Çocuklarda Besin Alerjisi

Besin alerjisi, çocuğunuzun vücudunun belirli bir yiyeceğe karşı kötü bir bağışıklık tepkisi göstermesidir. Bebeklerde ve çocuklarda besin alerjisi dünya genelinde yaygın bir durumdur ve giderek artış göstermektedir. 

Bebeklerde ve Çocuklarda Besin Alerjisine Ne Sebep Olur?

Çocuğunuzun bağışıklık sistemi, sağlıklı kalması için enfeksiyonlarla ve diğer tehlikelerle savaşır. Besin alerjisi, çocuğunuzun bağışıklık sistemi bir yiyeceğin “tehlike” olduğuna karar verdiğinde ortaya çıkar. Çocuğunuzun bağışıklık sistemi, immünoglobulin E (IgE) antikorları gönderir. Bu antikorlar yiyeceğe tepki verir, histamin ve diğer kimyasalların salınmasına neden olur. Bu kimyasallar kurdeşen, astım, ağızda kaşıntı, nefes darlığı, mide ağrıları, kusma veya ishale neden olabilir. Besin alerjisine neden olan yaygın besinler vardır ve şunlardır:

  • Süt,
  • Yumurta,
  • Buğday,
  • Soya,
  • Fındık ağacı,
  • Yer fıstığı,
  • Balık,
  • Kabuklu deniz ürünleri.

Bebeklerde ve Çocuklarda Besin Alerjisi Belirtileri

Alerjik belirtiler, yemeği yedikten sonra dakikalar ile bir saat içinde başlayabilir. Belirtiler her çocukta farklılık gösterebilir ve şunları içerebilirler:

  • Şiddetli bulantı veya kusma,
  • İshal,
  • Mide krampları veya mide ağrısı,
  • Kırmızı, kaşıntılı döküntü (kurdeşen),
  • Yüzün şişmesi,
  • Egzama,
  • Dudakların, dilin veya ağzın kaşınması veya şişmesi,
  • Boğazda kaşıntı veya gerginlik,
  • Kan basıncının düşmesiyle birlikte baş dönmesi,

Öksürük, burun akıntısı veya tıkanıklığı, hırıltılı solunum veya nefes darlığı gibi astım semptomları.

 

Bazı bebeklerin süt, soya veya diğer alerjenlere karşı yaşamı tehdit etmeyen, gecikmiş alerjileri olabilir. Bu semptomlar genellikle diğer alerjilerin semptomlarına benzemez. Bunun yerine şunları içerebilirler:

  • Telaşlı davranış,
  • Dışkıda kan,
  • Büyüme geriliği,
  • Geçmeyen şiddetli egzama.

Yaşamı tehdit etmeyen bu alerjiler, diğer sağlık sorunları gibi görünebilir ve genellikle alerji testi ile teşhis edilmesi zordur. Çocuğunuzda bu gibi belirtiler varsa bir çocuk alerji uzmanı ile görüşmeniz faydalı olacaktır. 

Şiddetli Besin Alerjisi Belirtileri (Anafilaksi)

Anafilaksi, ciddi bir alerjik reaksiyondur ve hayatı tehdit eder. Anafilaksi yani alerjik şok belirtileri şunları içerebilir:

  • Nefes almada güçlük, nefes darlığı veya hırıltı,
  • Ses kısıklığı veya konuşma güçlüğü,
  • Yüzün, dudakların, dilin ve boğazın şişmesi,
  • Soğuk, nemli veya soluk mavi cilt,
  • Baygınlık, baş dönmesi veya şaşkınlık hissi,
  • Mide bulantısı, kusma veya ishal,
  • Hızlı ve zayıf kalp atışı,
  • Kan basıncında ani bir düşüş ile baş dönmesi hissi,
  • Bilinç kaybı,
  • Nöbet.

Bebeklerde ve Çocuklarda Besin Alerjisinin Teşhisi

Çocuğunuzun alerji uzmanı, teşhisi fizik muayene ve kapsamlı bir sağlık geçmişine göre yapacaktır. Çocuk alerji uzmanınız, çocuğunuzun alerjisinin teşhis ederken bazı testler yapabilir. Bu testler aşağıdakileri içerebilir.

Deri prick testi

Deri prick testleri en yaygın alerji testleridir. Deri testleri, yiyecekler, polenler veya hayvan tüyleri gibi spesifik alerjenlere karşı IgE antikorlarının olup olmadığını ölçer. Cilde az miktarda seyreltilmiş alerjen sürülür. Bir çocuğun alerjene alerjisi varsa, yaklaşık 15 dakika sonra sivrisinek ısırığına benzeyen küçük bir kabarıklık ortaya çıkar. Birçok alerjen için test aynı anda yapılabilir. Deri testi sonuçları, test yapıldıktan hemen sonra alınabilir. Çocuğunuzun çok yakın zamanda şiddetli bir reaksiyonu varsa veya uzun süreli (kronik) kurdeşen veya şiddetli egzaması varsa deri prick testi yapılmayabilir.

Kan testleri

Alerjiler için kan testleri, kandaki spesifik alerjenlere karşı IgE antikorlarını ölçer. En sık kullanılan kan testine RAST (radioallergosorbent testi) denir. Deri testleri yapılamadığında veya cilt testi sonrasında gıda alerjisi ile ilgili hala sorularınız varsa kan testleri kullanılabilir. Kan testinin pozitif çıkması, her zaman çocuğunuzun belirli bir alerjisi olduğu anlamına gelmez. Herhangi bir pozitif kan testi, testlere aşina olan ve çocuğunuzun sağlık geçmişini bilen bir alerji uzmanı tarafından değerlendirilmelidir. 

Bebeklerde ve Çocuklarda Besin Alerjisinin Tedavisi

Şu anda çocuklarda gıda alerjisini önleyecek herhangi bir ilaç bulunmamaktadır. Tedavinin amacı belirtilere neden olan gıdalardan uzak durmaktır. Çocuğunuzun bu yiyecek grubundaki yiyecekleri veya diğer benzer yiyecekleri yememesi çok önemlidir. Çocuğunuzu emziriyorsanız, çocuğunuzun alerji uzmanıyla sizin de bu yiyeceklerden de kaçınmanız gerekip gerekmediğini konuşmanız gerekecektir.  Şiddetli reaksiyon (anafilaksi) riski taşıyan gıda alerjisi olan çocuklar her zaman 2 adrenalin oto enjektörü taşımalıdır. Adrenalin oto enjektörü, şiddetli reaksiyonların semptomlarını durdurmaya yardımcı olur. Alerji uzmanınız, enjektörün kullanım şekli ve kullanılması gereken durumlar hakkında size bilgi verecektir.